Obowiązkowy split payment od września 2019?

Split payment, czyli o czym mówimy?

Split payment, czyli mechanizm podzielonej płatności, został po raz pierwszy wprowadzony w 2018 roku. System ma służyć większej kontroli nad przepływem podatku VAT i skierowaniu go bezpośrednio do urzędów skarbowych. 

Zasada podzielonej płatności obowiązuje tylko w rozliczeniach między firmami. Polega ona na tym, że płatność za fakturę zawierającą podatek VAT dokonuje się na dwa rachunki bankowe:

Środki zgromadzone na rachunku VAT mogą być wykorzystane wyłącznie do zapłaty podatku VAT, oraz do przelewu kwota VAT kolejnemu kontrahentowi.  Przewidziano także procedurę zwrotu tych środków na normalne konto podatnika, jednak wiąże się to z procedurą kontrolną ze strony służb skarbowych (czyli potocznie kontrola z US). Na wydanie decyzji o zwrocie naczelnik urzędu skarbowego ma 60 dni.

Co się zmieni w płatnościach VAT?

Według najnowszego projektu mechanizm podzielonej płatności będzie obowiązywał we wszystkich rozliczeniach powyżej 15 tys. złotych.  Drugim koniecznym warunkiem będzie obowiązkowe zamieszczenie na takiej fakturze zapisu „mechanizm podzielonej płatności”. Brak takiego oznaczenia będzie skutkował sankcją wysokości 100% kwoty podatku oznaczonej na fakturze! Dla odbiorcy taki zapis będzie oznaczał, że faktura obowiązkowo musi być uregulowana za pomocą split payment.

W dalszej perspektywie obowiązek zapłaty faktury będzie musiał być dokonany na konto bankowe z oficjalnego wykazu rachunków bankowych firm dostępnych na portalu Ministerstwa. Każdy podatnik będzie miał obowiązek podania numeru konta do takiego rejestru. Zapłata na inny rachunek bankowy będzie skutkowała brakiem możliwości odliczenia podatku VAT dla nabywcy. Ewentualne błędy będzie można skorygować informując służby skarbowe w ciągu 3 dni od przelewu o płatności na rachunek spoza rejestru. Takie obostrzenia spowodują praktycznie obowiązek posiadania konta firmowego przez każdego przedsiębiorcę, gdyż opłacanie faktur z rachunku prywatnego nie daje możliwości podziału kwoty na wartość netto i podatek VAT. Podatnik będzie musiał z dużo większą uwagą dokonywać przelewów, gdyż nawet najbardziej rzetelne biuro rachunkowe nie będzie w stanie kontrolować wszystkich przelewów klienta. 

Wprowadzenie obowiązkowego mechanizmu podzielonej płatności spowoduje likwidację faktur tzw. odwrotnego obciążenia stosowanego w budowlance, handlu stalą, handlu elektroniką.

Jednocześnie przewiduje się, że środki zgromadzone na rachunku VAT będą mogły być wykorzystane do zapłaty podatku dochodowego PIT i CIT oraz składek ZUS.

Jak nie narazić się na karę?

Podsumowując powyższy tekst możemy wymienić kilka obowiązków podatnika:

  • na każdej fakturze o wartości powyżej 15 tys. zł musi znajdować się zapis „mechanizm podzielonej płatności
  • przelew należności za taką fakturę musi być dokonany w formie split payment
  • zapłata faktury musi być dokonana na konto z oficjalnego wykazu

Forma regulowania płatności a zaliczenie faktury do kosztów podatkowych.

Zapłata faktury gotówką a księgowanie w koszty

 

Transakcje pomiędzy firmami o wartości ponad 15 tys. zł muszą być regulowane za pomocą rachunków bankowych, aby mogły być zaliczone do kosztów podatkowych. W ustawie mowa jest wprost o rachunkach płatniczych. Inne formy płatności administracja skarbowa także akceptuje, ale nie wszystkie.

Organy podatkowe nie kwestionują w kosztach faktur dotyczących transakcji, których wartość przekracza 15.000 zł, uregulowanych na zasadzie kompensaty wzajemnych należności i zobowiązań. Podobnie jest z zapłatą kartą płatniczą, DotPay, PayU itp. 

Niestety fiskus sceptycznie odnosi się do zapłaty za transakcję za pobraniem. Jeżeli nabywca przekaże firmie transportowej zapłatę w gotówce, a następnie przeleje pobrane pieniądze na rachunek bankowy sprzedawcy, należy uznać, że płatność nie została dokonana za pomocą rachunku bankowego. W efekcie nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu faktur, których wartość przekracza 15 000 zł. Jedyne wyjście z tej sytuacji, to zapłacenie kurierowi kartą płatniczą.

Organy podatkowe negatywnie odnoszą się do realizowania płatności za pomocą bezpośredniej wypłaty z rachunku bankowego nabywcy. Fiskus podkreśla, że konieczne jest, aby cała transakcja, czyli zarówno wpłata jak i wypłata, odbyła się za pośrednictwem rachunku bankowego.

Zwracam uwagę, że często limit wpłat powyżej kwoty 15 000 zł lekceważony jest przy zapłatach cyklicznych wynikających z jednej umowy. Dobrym przykładem jest opłacenie czynszu umowy najmu. Czynsz z umowy najmu na czas nieokreślony gdy opłata miesięczna wynosi poniżej omawianego limitu, może być opłacany gotówką. Ale czynsz z umowy najmu na czas określony z chwilą przekroczenia kwoty 15 000 zł nie może być zaliczony w koszty, gdyż w tym przypadku sumując wszystkie raty czynszu do końca umowy możemy z góry przewidzieć kwotę zobowiązania. 

Podobnie rzecz ma się do umów np. o usługi transportowe, internetowe czy budowlane podzielone na raty. Jeśli suma poszczególnych rat z danego kontraktu przekroczy ustawowy limit, to musimy płatności regulować przelewem. Na przykład przy rocznej umowie na usługi księgowe na kwotę miesięczną, powiedzmy 2000 zł, płatności powinny być dokonywane przelewem, gdyż wartość umowy będzie wynosiła 24 000 zł.

Pozytywnym jest, że osoba nabywająca towary lub usługi przed dniem zarejestrowania działalności, przy założeniu, że te towary albo usługi będą wykorzystywane do jej prowadzenia (wydatek przed zarejestrowaniem działalności jest uznawany za koszt uzyskania przychodu). Taka osoba formalnie nie jest przedsiębiorcą – nie stosuje się limitu obrotu gotówkowego. A więc kupno np. samochodu na potrzeby przyszłej działalności gospodarczej można zrealizować gotówkowo.

Wpłata gotówki na rachunek bankowy kontrahenta i przekaz pocztowy. Jeżeli wartość transakcji przekracza limit 15 000 zł, to niezależnie od wysokości wpłaconej do banku kwoty, jest to niezgodne z przepisami. Wpłata gotówki na rachunek bankowy kontrahenta albo wykonanie przelewu pocztowego nie jest płatnością bezgotówkową.

Na stronie  ministerstwa przedsiębiorczości (kliknij tu) znajdziemy obszerne omówienie tematu z przytoczonymi przykładami.